Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Jak napędzano wielkie koła w gdańskim Żurawiu? Trudno mi sobie wyobrazić ludzi chodzących wewnątrz urządzenia podnoszącego kilka ton. Chciałbym zrozumieć nie tylko ruch mechanizmu, lecz również jego zastosowanie. Czy chodziło głównie o beczki i inne towary przenoszone między nabrzeżem a statkiem, czy dźwig pracował także przy samych jednostkach? Wysoka drewniana część sugeruje możliwość podnoszenia czegoś znacznie wyżej niż zwykły pokład.
-
BartekPodGórę
- Posty: 301
- Rejestracja: 20 paź 2025, o 15:05
Re: Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Oprócz przeładunku towarów Żuraw służył osadzaniu masztów na statkach morskich i wiślanych. Potrzebował więc dużego zasięgu w pionie. Maszt należało unieść oraz ustawić, a nie tylko przenieść ładunek przez burtę. To tłumaczy znaczenie wysokiej części roboczej nad Motławą. Przy modelu budowli warto spojrzeć na przestrzeń pod wysuniętym urządzeniem i wyobrazić sobie położenie statku względem niego, zamiast widzieć wyłącznie drewnianą fasadę nad nabrzeżem.
Re: Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
W mechanizmie były dwie pary bębnów deptakowych, o średnicach około sześciu i sześciu i pół metra. Wewnątrz każdego chodziło czterech robotników, wprawiając koło w obrót. Ich praca napędzała urządzenie podnoszące. Tak duża średnica daje wyobrażenie skali: człowiek był częścią ruchomego mechanizmu, a nie osobą ciągnącą linę z ziemi. Przy oglądaniu warto porównać rozmiar bębna z wysokością dorosłego człowieka, żeby lepiej zrozumieć sposób pracy.
-
KasiaNaWeekend
- Posty: 303
- Rejestracja: 2 lis 2025, o 08:07
Re: Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Po co zastosowano dwa poziomy bębnów? Czy górny i dolny miały inne zadania, czy po prostu zwiększały liczbę ludzi mogących jednocześnie pracować? Zastanawia mnie relacja między ciężarem a wysokością podnoszenia. Jeśli urządzenie obsługiwało zarówno ładunki, jak i maszty, musiało radzić sobie z przedmiotami wymagającymi różnych sposobów ustawienia. Chciałbym znać choć przybliżone wartości, żeby wyobrazić sobie te możliwości.
-
LeśnyTomek
- Posty: 316
- Rejestracja: 1 paź 2025, o 07:47
Re: Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Górne bębny pozwalały podnosić około dwóch ton na wysokość dwudziestu siedmiu metrów. Przy współpracy z dolnymi uzyskiwano udźwig około czterech ton, ale na wysokość jedenastu metrów. To pokazuje różne warunki pracy urządzenia. Większy ciężar nie szedł tutaj w parze z maksymalną wysokością. Przy masztach istotny był znaczny zasięg pionowy, a przy cięższych przedmiotach można było korzystać z innego układu, odpowiedniego do mniejszej wysokości podniesienia.
-
MarekNaSzlaku
- Posty: 310
- Rejestracja: 28 wrz 2025, o 07:28
Re: Jak ludzie napędzali gdański Żuraw?
Drewniana część robocza opierała się na czterech głównych słupach pomiędzy murowanymi wieżami. Ten układ warto odszukać na przekroju lub modelu, bo łączy działanie mechanizmu z konstrukcją całej budowli. Z zewnątrz najbardziej rzuca się w oczy wysunięta nad wodę bryła, lecz jej ciężar i praca dźwigu wymagały podpór. Wieże, słupy i bębny miały różne zadania, które dopiero razem tworzyły działający portowy obiekt.
- Reklama
Planujesz urlop? Znajdź wakacje z lotem i hotelem
Wpisz, dokąd i kiedy chcesz jechać, a wyszukiwarka porówna gotowe pakiety z przelotem i noclegiem.
Nie masz jeszcze planu? Zostaw „Dowolny kierunek” i sprawdź, gdzie w wybranym terminie jest najtaniej.
Kto jest online
Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość