Kamieniołom w Zabierzowie: co mówią rysy na powierzchniach skał?

PolaWTrasie · Post autor: **PolaWTrasie** » 14 paź 2025, o 15:14

W opisie kamieniołomu w Zabierzowie natrafiłem na „rysy ślizgowe”. Czy są to ślady narzędzi i maszyn używanych do wydobycia wapienia, czy naturalna cecha skały? Samo zdjęcie gładkiej powierzchni z liniami niewiele mi podpowiada. Interesuje mnie, co geolog może z takich rys odczytać i dlaczego zwraca się na nie uwagę właśnie przy opisie uskoku.

WojtekPoDrodze · Post autor: **WojtekPoDrodze** » 16 paź 2025, o 01:49

Chodzi o ślady ruchu bloków skalnych po powierzchni uskoku. Rysy pomagają rozpoznać kierunek przemieszczania się skał względem siebie. W Zabierzowie opisano uskok z przesunięciem przekraczającym metr, na którego odsłoniętej powierzchni takie ślady były widoczne. Kamieniołom umożliwił ich obejrzenie, lecz samo wydobycie nie jest wyjaśnieniem ich powstania. Kluczowe jest powiązanie rys z konkretną powierzchnią przemieszczenia, a nie dowolną porysowaną ścianą.

elka.geo · Post autor: **elka.geo** » 16 paź 2025, o 13:20

Czy po obu stronach uskoku muszą występować różne rodzaje skał? Na schematach często pokazuje się kontrastujące kolory, więc łatwo odnieść takie wrażenie. Zastanawiam się, jak zauważa się przesunięcie, jeśli uskok przecina podobnie wyglądające wapienie. Czy porównuje się wtedy przebieg tej samej warstwy i jej położenie po obu stronach pęknięcia?

PolaWTrasie · Post autor: **PolaWTrasie** » 17 paź 2025, o 22:39

Różny rodzaj skały po dwóch przeciwnych stronach powierzchni przemieszczenia nie jest warunkiem istnienia uskoku. W opisie Zabierzowa wskazano gęstą sieć spękań dzielących wapienie na wzajemnie przesunięte bloki. Pomocne są ciągłość i położenie rozpoznawalnych warstw lub powierzchni. Samo pęknięcie trzeba odróżnić od takiego, wzdłuż którego rzeczywiście nastąpił ruch. Tutaj dodatkową wskazówką są właśnie rysy na powierzchni jednego z opisanych przemieszczeń.

MarekNaSzlaku · Post autor: **MarekNaSzlaku** » 19 paź 2025, o 20:40

W tym odsłonięciu są też ślady innych zdarzeń. Wapienie jurajskie zostały ścięte powierzchnią związaną z wkraczaniem morza, a osobno opisano dawne formy krasowe wypełnione młodszym materiałem i kalcytem. Nierówności skały nie muszą więc mieć jednego pochodzenia. Dobrze byłoby zestawić fotografię z objaśnionym rysunkiem, który wskaże uskok, powierzchnię erozyjną i wypełnienie krasowe, zamiast oznaczać wszystkie liniami jako „pęknięcia”.

Wpisz, dokąd i kiedy chcesz jechać, a wyszukiwarka porówna gotowe pakiety z przelotem i noclegiem. Nie masz jeszcze planu? Zostaw „Dowolny kierunek” i sprawdź, gdzie w wybranym terminie jest najtaniej.

Forum turystyczne