Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Połoniny, szlaki, miejscowości i planowanie bieszczadzkich wyjazdów.
elka.geo
Posty: 333
Rejestracja: 8 paź 2025, o 20:26

Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Post autor: elka.geo »

Czy Roztoki Dolne i Górne leżą w jednej dolinie, tylko na różnej wysokości? Nazwy mocno to sugerują, ale na mapie dzieli je spory obszar. Chciałbym uporządkować położenie i historię, żeby nie przypisać cerkwi albo dawnego przejścia na Węgry niewłaściwej miejscowości. Obie pojawiają się przecież w opisach bieszczadzkich wycieczek.
maciek_lesny
Posty: 150
Rejestracja: 8 kwie 2026, o 14:40

Re: Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Post autor: maciek_lesny »

To odrębne wsie. Roztoki Dolne znajdują się nad dopływem Hoczewki i należały do dóbr Balów z Hoczwi; istniały przed 1552 rokiem pod nazwą „Rostoka”, odnoszoną do rozwidlenia dolin. Roztoki Górne leżą pod Jasłem, blisko głównego grzbietu granicznego. Założono je jako wieś królewską w 1559 roku, początkowo pod nazwą Leszna. Różnią się więc położeniem, właścicielami i historią lokacji. Przymiotniki w nazwach są tutaj słabą podpowiedzią, jeśli ktoś oczekuje ciągłej zabudowy wzdłuż jednego potoku.
RobertRowerem
Posty: 194
Rejestracja: 18 lut 2026, o 06:09

Re: Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Post autor: RobertRowerem »

Drewniana cerkiew z 1830 roku należy do Roztok Dolnych. Jej wygląd zmieniono w 1983, dobudowując kruchtę i dwie wieże. To istotne przy oglądaniu fotografii, bo cała widoczna forma nie pochodzi z jednego momentu. Wśród starszego wyposażenia wymieniano siedemnastowieczną ikonę Matki Bożej z Dzieciątkiem. Już sama świątynia daje więc kilka różnych dat do powiązania.
LeśnyTomek
Posty: 316
Rejestracja: 1 paź 2025, o 07:47

Re: Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Post autor: LeśnyTomek »

Roztoki Górne są natomiast związane z drogą przez przełęcz, która łączyła Małopolskę z Węgrami i miała znaczenie handlowe oraz wojenne. Ich położenie przy przejściu przez główny grzbiet wyraźnie odróżnia je od wsi nad dopływem Hoczewki. W historii osady pojawiają się okresy zniszczenia i wyludnienia, a około 1880 roku opisywano ją jako przysiółek Solinki. Sama lokacja z XVI wieku nie oznacza więc nieprzerwanej ciągłości zabudowy.
Basia_m
Posty: 299
Rejestracja: 6 paź 2025, o 06:46

Re: Roztoki Dolne i Górne: dwie wsie, różne dorzecza i początki

Post autor: Basia_m »

Dla porządku zapamiętam dwa zestawy: Hoczewka i cerkiew przy Dolnych, Jasło oraz przełęcz przy Górnych. Podoba mi się też różnica między dobrami Balów a wsią królewską, bo uzupełnia samą geografię. Przy szukaniu dawnych dokumentów trzeba uwzględnić również nazwy Rostoka i Leszna. Bez tego podobieństwo dzisiejszych nazw mogłoby prowadzić do pozornie sprzecznych informacji o jednej miejscowości.
Reklama

Planujesz urlop? Znajdź wakacje z lotem i hotelem

Wpisz, dokąd i kiedy chcesz jechać, a wyszukiwarka porówna gotowe pakiety z przelotem i noclegiem. Nie masz jeszcze planu? Zostaw „Dowolny kierunek” i sprawdź, gdzie w wybranym terminie jest najtaniej.
ODPOWIEDZ

Wróć do „Bieszczady”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 0 gości